Ateny Północy

Białoruś 19 wieku, jako część dawnej Rzeczypospolitej pod zaborami, była miejscem, gdzie szczególnie aktywnie działały osoby twórcze. Skupiały one wokół siebie elity intelektualne tamtej epoki. Tak powstawały lokalne centra kultury, a jednym z nich było […]

Karpiński – wschodnia „czułość serca”

Franciszek Karpiński należy do najważniejszych i najbardziej znanych poetów polskiego oświecenia, ale jego ranga zdecydowanie wykracza poza ramy tej epoki. Kiedy Karpiński kończył swoją autobiografię, nazwaną później Historia mego wieku i ludzi, z którymi żyłem […]

Mickiewicz, czyli o nie-jednej duszy

Przeszłość nie jest niezmienna, choć na taką wygląda, kiedy myślimy o niej jak o zamkniętym rozdziale historii. Jednak my, którzy poznajemy przeszłość żyjemy w dynamicznym i zmiennym świecie, który wywiera przemożny wpływ na obraz naszego […]

Ferdynand Ruszczyc – mistrz czystego krajobrazu

Życie i twórczość jednego z najsłynniejszych polskich malarzy pierwszych dziesięcioleci 20 wieku Ferdynanda Ruszczyca były nierozerwalnie związane z jego małą ojczyzną. Dawne miasteczko Bogdanów, a dziś po prostu duża wieś na granicy obwodów Grodzieńskiego i […]

Eliza Orzeszkowa – miejsca, ludzie, czas

Podobno William Faulkner przy pisaniu swojego wielkiego cyklu powieściowego o amerykańskim Południu zasugerował się Trylogią Henryka Sienkiewicza. Inspiracji powinien był raczej szukać u Elizy Orzeszkowej. Nie konstruował przecież baśni na tle dziejowym – podobnie jak […]

„Nowy Świat” starego Grodna

W nazwie jednej z dzielnic starego Grodna – „Nowy Świat” wiele się złączyło. Jest to zarówno zwykłe pragnienie szczęścia, jak i nieco naiwne przekonanie, że przeszłość można naprawić, przepisać na nowo, aby zacząć od zera, […]

Raków. Miasto na „granicy cywilizacji”

Dziś mało kto powie, że ta niewielka wieś w powiecie wołożyńskim była w okresie międzywojennym ważnym ośrodkiem tranzytowym między II Rzeczpospolitą a Sowiecką Białorusią. Z głębi stuleci. Pierwsza wzmianka o Rakowie w źródłach kronikarskich jest […]

Krewo i Holszany – świadkowie historii

Pomiędzy malowniczymi wzgórzami dawniej Wileńszczyzny – dzisiejszej północno-zachodniej części Grodzieńszczyzny, leży miasto Krewo. Pierwsza wzmianka o nim pojawia się w niemieckich kronikach z XIII wieku jako centrum ziemi Holszańskiej. Z tego samego okresu można datować […]

Krewo i Holszany

Północ Grodzieńszczyzny – dawna historyczna Wileńszczyzna – to ta część Białorusi, gdzie najbardziej chyba zachował się duch dawnego Wielkie Księstwa Litewskiego, przy tym faktycznie każdej jego epoki. Można tu znaleźć ruiny średniowiecznych zamków, pamiętających księcia […]

Mickiewiczowski kraj lat dziecinnych

Adam Mickiewicz to jedna z tych postaci historycznych, które są łącznikami pomiędzy Polską a Białorusią. Większość miejsc, które związane są z dziecięcymi i młodzieńczymi latami przyszłego wieszcza, znajdują się właśnie tu, w samym sercu Białorusi, […]

Nieśwież

Nieśwież to jeden z najważniejszych kierunków turystycznych na Białorusi. Służy ku temu i jego położenie w samym centrum kraju, niedaleko głównych tras, i niezwykle bogata historia, i zachowane zabytki.

Tadeusz Kościuszko – bohater trzech narodów

Z miejscem urodzenia Tadeusza Kościuszki jest trochę jak z małą ojczyzną Adama Mickiewicza – do dziś dokładnie nie wiadomo, gdzie się urodził ten słynny powstaniec i demokrata, bohater Stanów Zjednoczonych, Polski i Białorusi, honorowy obywatel […]

Naumowicze

Fort nr 2 Twierdzy Grodno, czyli Fort Naumowicze, jak nazywa go wielu mieszkańców Grodna, a nawet niektórzy przewodnicy, jest jedną z najsłynniejszych fortyfikacji pierścienia fortecznego wokół Grodna. Często zatrzymują się tu grupy wycieczkowe, które udają […]

Orzeszkowa Nad Niemnem

Prawie cały życie Elizy Orzeszkowej związane było z Grodnem i okolicami. Za wyjątkiem dość krótkich epizodów życia w Warszawie i na Polesiu, spędziła ona większość życia na brzegach Niemna: w rodzinnej Milkowszczyźnie, w Grodnie i […]

Grodno w czasach stanisławowskich

Grodno jest dla Białorusi miastem szczególnym. Żadne inne miasto w całym kraju nie zachowało tak dużej po względem zajmowanej przestrzeni i różnorodnej starówki. Jest też ważne dzięki wydarzeniom, które miały tu miejsce i które wpływały […]

Konstanty Kalinowski

Przyszły bohater powstania styczniowego urodził się w Mostowlanach nad rzeką Świsłoczą, po której biegnie dzisiaj granica polsko-białoruska. Mostowlany znajdują się dzisiaj po stronie polskiej, lecz zarówno wtedy, jak i dzisiaj zamieszkują tę wieś Białorusini, a […]

Tadeusz Kościuszko

Tadeusz Kościuszko urodził się 4 lutego 1746 roku w Mereczowszczyźnie na Białorusi. Sam Kościuszko uważał się za Litwina. Z pochodzenia etnicznego był Rusinem, dziś byśmy powiedzieli –  Białorusinem, ale nie powinniśmy przenosić dzisiejszych wyobrażeń na […]

Synowie Swisłoczy

W centrum Swisłoczy – niewielkiego miasteczka na Grodzieńszczyźnie, niedalego puszczy Białowieskiej – znajduje się oryginalna, nawet jak na standardy Białorusi, aleja z kilku pomników. Tu obok siebie stoją anonimowy sowiecki żołnierz-wyzwoliciel, Włodzimierz Lenin, Józef Stalin i Romuald […]